"Jongeren groeien op in een tijd dat alles steeds beter en sneller moet. De nieuwste telefoon, de mooiste schoenen, de snelste scooter. Scholieren zijn bovendien gevoelig voor groepsdruk. Daarom zijn de lessen van LEF zo belangrijk."

Aan het woord is Ali Safak, docent op het ROC Albeda College in Rotterdam. Zijn leerlingen kregen de afgelopen weken les van Floris Koster in het kader van het LEF-project. LEF (dat staat voor leven en financiën) is het door de verzekeringsbranche gesponsorde lesprogramma waarin financieel adviseurs lesgeven aan ROC-leerlingen (niveau mbo, vanaf zestien jaar) om ze bewust te maken van keuzes over geld. Safak: "Deze leeftijdsgroep heeft daar absoluut behoefte aan. Als je kijkt naar het uitgavenpatroon, dan heerst er een vernieuwingscultuur. Een telefoon die het nog prima doet wordt al snel weer ingeruild voor een nieuwer model. Want ja, de rest van de klas heeft óók die telefoon. En denk maar niet dat ze hun schoenen bij de Schoenenreus halen, dat is echt not done. Banken spelen daar handig op in, je kunt rood staan en een creditcard is zo aangevraagd. Ik vind dat zorgelijk."

Bewuster

Het LEF-programma, een initiatief van financieel adviseurs, maakt jongeren bewuster van keuzes over geld. Adviseurs uit het hele land verzorgen de lessen. Floris Koster (31) is in het dagelijkse leven vermogensbeheerder, hij heeft samen met een compagnon het Instituut voor Vermogensopbouw in Vlaardingen en adviseert voornamelijk vermogende particulieren vanaf een vrij belegbaar vermogen van een ton. Koster: "Ik vond het erg leuk om mijn kennis in te zetten voor een heel andere doelgroep. Dit zijn de klanten van de toekomst en de samenleving profiteert ervan als ze verantwoord met geld om kunnen gaan.

Kasboek

De lessen, die volgens een vast stramien worden ingevuld, beginnen met het bijhouden van een kasboek zodat de leerlingen weten waar ze staan. Vervolgens worden ze ingedeeld in vier typen: de ‘lifestyler' die het er van neemt, de ‘doelensteller' die zorgvuldig naar doelen toewerkt, de ‘informatiezoeker' die pas iets aanschaft na veel wikken en wegen en tot slot het type ‘zekerheid voor alles', die liever geen enkel risico neemt. Koster: "Op basis van die verschillen praten we verder met elkaar en hebben we een diepgaand kringgesprek over persoonlijke geldzaken. In mijn groepen is het niet voorgekomen, maar sommige jongeren hebben bijvoorbeeld hoge telefoonschulden. Dat maken we bespreekbaar. In mijn groep vertelde een meisje dat ze nooit over geld nadenkt omdat ze door haar ouders best verwend wordt. Daarop vertelde een ander meisje dat ze alles zelf moet betalen van de studiefinanciering en een bijbaantje en dan ook haar zusje af en toe nog wat toeschuift. Dat was heel leerzaam voor de rest van de klas."

Financieel plan

Het sluitstuk van de lessen is het maken van een financieel plan. Koster: "De leerlingen moeten daarin een doel stellen en uitzoeken hoe ze daar moeten komen. Bijvoorbeeld: ik wil op vakantie over een half jaar. Wat kost dat en hoeveel uren moet je daarvoor werken?" Sommige leerlingen keken wat verder in de toekomst. Koster: "Een van hen wilde over vier jaar een eigen makelaarskantoor starten en dan in een Bentley rijden. Ik ga daar heel serieus op in, want het is zijn droom en daar kom ik niet aan. Dus hebben we met de klas berekend hoeveel een Bentley kost qua aanschaf en onderhoud en wat voor inkomen daar tegenover moet staan." Een andere leerling droomde van een huis aan de Keizersgracht en een rijke vent. Koster: "Met die man kan ik haar niet helpen, maar met het huis wel. Ik stel dan vragen als: wat denk je dat een huis aan de Keizersgracht kost? Wat voor hypotheek hoort daarbij en welke maandlasten? En hoeveel moet je daarvoor verdienen?"

Keurig pak

Koster hoopt dat de lessen leerlingen bewuster maken van de keuzes die ze maken. "Geld moet geen probleem voor ze worden. Het zou leuk zijn als ze nog eens terugdenken aan mijn les wanneer ze voor een etalage staan te dubben over de aanschaf van iets nieuws." Docent Safak denkt dat de jongeren er zeker wat van opsteken. "Het maakte erg veel indruk op ze dat iemand uit de financiële wereld les kwam geven. Iemand in een keurig pak nog wel, daar kijken ze tegenop. Maar ook ik vind het geweldig dat financieel adviseurs hun eigen tijd beschikbaar stellen om leerlingen les te geven. Geld speelt dan even geen rol."

Dit artikel is verschenen in de Het Verzekeringsblad (vakblad voor de verzekeringsprofessionals) op 31-03-2011

Door: Jannie Benedictus

• ivvermogen's blog